Μελέτης Γεωργιάδης: «Σήμερα, στην Ελλάδα, όλα είναι παλιά» [συνέντευξη]

Η άνοδος του Χίτλερ, ήταν το όχημα που ανέκοψε τη πορεία της ανάπτυξης του πνεύματος

Ο Δημήτρης Κομνηνός και η Ομάδα 90°C ανεβάζουν τη θερμοκρασία μεταφέροντας «Τo Μάθημα» του Ε. Ιονέσκο, εμβληματικό κωμικό δράμα του 1950, ως «Τω Μάθειμα» στην Αθήνα του 2019,για λίγες παραστάσεις στο Bios.

Και οι τρεις ηθοποιοί ανεξαιρέτως είναι καταπληκτικοί, ειδικά ο Μελέτης Γεωργιάδης στο ρόλο του Καθηγητή και περισσότερο στη σχέση που διαμορφώνει με την υπηρέτρια του που υποδύεται αριστοτεχνικά η Μαρίνα Πολυμέρη. Ο James Rodi στον ρόλο του μαθητευόμενου ατόμου, εδραιώνει την σκηνοθετική προσέγγιση και επισημαίνει και τον παραλογισμό αυτής της υπερβολής που θέλει να επιβληθεί από τους «γνώστες» στους μαθητευόμενους. Προτείνουμε ανεπιφύλακτα να δείτε την εν λόγω παράσταση καθώς οδεύει στο τέλος της

Του Βαγγέλη Τάτση

O Ακαδημαϊκός Ιονέσκο στηλιτεύει με τρόπο ωμό, τον αυταρχισμό και την άνοδο της φασιστικής νοοτροπίας στη διδακτική διαδικασία. Η έλλειψη οράματος στην εκπαίδευση, η ελλιπής κατάρτιση των διδασκόντων, σε συνδυασμό με τα απαρχαιωμένα σχολικά εγχειρίδια, έχουν ως αποτέλεσμα την ισοπέδωση κάθε κριτικής σκέψης, θεμελιώνοντας έτσι την πολιτισμική παρακμή.

Στην παράσταση της, η ομάδα 90οC έχει αντικαταστήσει το ρόλο της πρωταγωνίστριας μαθήτριας, όπως περιγράφεται στο πρωτότυπο κείμενο του Ionesco, με ένα non-binary άτομο (εκτός του δίπολου άνδρας-γυναίκα), ενισχύοντας έτσι ακόμα περισσότερο την έντονη αντιπαράθεση μεταξύ των δύο κόσμων. Υπογραμμίζει την αποδοχή στη διαφορετικότητα, και υποστηρίζει πως μέσα από τις χαραμάδες διαφαίνεται η γνώση.

Η ομάδα αφιερώνει την παράσταση στη μνήμη του Βαγγέλη Γιακουμάκη, ο οποίος βασανίστηκε άγρια και δολοφονήθηκε από συμφοιτητές του στη Γαλακτοκομική Σχολή Ιωαννίνων το 2015.

Πόσο μεγάλο είναι το ρίσκο της διασκευής ενός κειμένου του Ιονέσκο στα σημερινά δεδομένα;

Κάθε διασκευή είναι ρίσκο. Ένα στοίχημα. Απαιτεί γνώσεις, διάβασμα, μελέτη και πολλές δοκιμές. Και πάλι, χωρίς να είναι βέβαιο το αποτέλεσμα. Στην περίπτωση του Ιονέσκο τα πράγματα είναι πιο περίπλοκα καθώς πρόκειται για ένα ιδιαίτερο είδος θέατρου. Του θέατρο του Παράλογου, όρος που προέρχεται από τους υπαρξιστές στοχαστές Αλμπέρ Καμύ και Ζαν Πωλ Σαρτρ, επιχειρεί να μεταφέρει την αίσθηση της σύγχυσης, της απορίας ενώπιον του ανεξήγητου. Ειδικά ο Καμύ υποστήριξε πως η ανθρωπότητα οφείλει να παραδεχτεί πως μια πλήρης και ικανοποιητική εξήγηση του σύμπαντος είναι εκτός των δυνατοτήτων της και υπ’ αυτό το πρίσμα, ο κόσμος πρέπει τελικά να θεωρηθεί παράλογος. Στη διασκευή μας παραλληλίσαμε το σκοτεινό ερωτηματικό των υπαρξιστών και ειδικότερα αυτό που θέτει ο Ιονέσκο στο ΜΑΘΗΜΑ του, με τα σημερινά ελληνικά δεδομένα. Είναι για γέλια μόνο και να το σκεφτεί κανείς. Η τεχνολογία, το internet, η google, το facebook, το instagram, όλα μας έχουν ξεπεράσει. O κόσμος αλλάζει με ραγδαία ταχύτητα. Όπως άλλαζε και στην εποχή που έζησε ο Ιονέσκο. Το ΜΑΘΗΜΑ γράφτηκε το 1951, μετά το μεγάλο κακό του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου. Μετά το μπουμ της δεκαετίας του ’30, ήρθε το ολέθριο ‘40. Όμως τότε, ο κόσμος αντί να πάει μπροστά πήγε πίσω. Η άνοδος του Χίτλερ, ήταν το όχημα που ανέκοψε τη πορεία της ανάπτυξης του πνεύματος. Επέφερε ένα ολέθριο πόλεμο που άφησε πίσω του εκατομμύρια νεκρούς και μίσος. Στοιχείο που ο Ιονέσκο τεκμηριώνει και στηλιτεύει ρητά και κατηγορηματικά ως το βασικό κακό στο ΜΑΘΗΜΑ του.

 

Στα μεταπολεμικά χρόνια που έχει γραφεί το αυθεντικό κείμενο φαίνεται καθαρά το χάσμα των γενεών μέσω της εκπαίδευσης. Τι είναι αυτό που και στις μέρες μας το καθιστά σύγχρονο σύμφωνα με τον σκηνοθέτη της παράστασης;

 

Ο Δημήτρης Κομνηνός διασκεύασε το κείμενο με βάση την έρευνα που διεξήγαγε πάνω στη διδακτική. Βασικός του στόχος ήταν η ανάδειξη της ανεπάρκειας των σημερινών εκπαιδευτικών εργαλείων. Ειδικά στην Ελλάδα, η κατάσταση, όπως γνωρίζετε, δεν είναι και ιδανική. Το αντίθετο θα έλεγα. Η έλλειψη κατάρτισης των διδασκόντων. Η απροθυμία επιμόρφωσης τους. Τα απαρχαιωμένα σχολικά εγχειρίδια. Η έλλειψη αξιοκρατίας. Οι χαμηλές αμοιβές. Οι στείρες συνδικαλιστικές διεκδικήσεις. Η τραγική κατάσταση των σχολικών κτιρίων. Η έλλειψη κατανόησης των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών των επερχόμενων γενεών ή αλλιώς «χάσμα» γενεών, και τελικά το γενικό κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο καλείται η παιδεία να αποτελέσει το εφαλτήριο προς το… επόμενο πολιτισμικό μας επίπεδο. Όλα είναι κάτω των προσδοκιών, κάτω του επιπέδου που απαιτούν οι καιροί. Αυτό από μόνο του εγείρει ερωτήματα, για να μη πω τίποτα βαρύτερο. Στην παράστασή μας, ακολουθήσαμε μια ξεκάθαρα πολιτική γραμμή. Καταγγέλλουμε το υπάρχον σύστημα εκπαίδευσης ως εγκληματικά ανεπαρκές. Με παλιά υλικά το νέο δεν φτιάχνεται. Κι σήμερα, στην Ελλάδα, όλα είναι παλιά.

 

Ο σκοπός της παράστασης είναι να διαπαιδαγωγήσει, να προβληματίσει ή απλά να συγκρουστεί με τις κοινωνικές ανισότητες του σήμερα;

 

Στόχος της παράστασης είναι να προβληματίσει και να συγκρουστεί. Η πολιτική, ως έχει σήμερα, δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες της κοινωνίας μας. Όλα τα φοβικά σύνδρομα βρίσκονται σε άνοδο. Αυτό επιφέρει βαρύτατες κοινωνικές επιπτώσεις. Η άνοδος της ακροδεξιάς, εδώ και πανευρωπαϊκά, δίνει τον τόνο πως κάτι δεν πάει καθόλου καλά. Στην Ελλάδα ειδικότερα, το πολιτικό προσωπικό είναι ανεπαρκές. Στο σύνολό του. Επομένως ευάλωτο στην αναποτελεσματικότητα, τη σήψη ή τη διαφθορά. Τη συναλλαγή και την υποκρισία. Αυτό δημιουργεί μια επιπλέον πηγή απελπισίας. Κάτι πρέπει να γίνει.

 

Ο Ιονέσκο ως κύριος εμπνευστής του θεάτρου του παραλόγου μας φανερώνει μέσα των ρόλων του τις Αντιθέσεις των σκέψεών δασκάλου-μαθητή. Ποια είναι η προσέγγιση της παράστασης πάνω σε αυτό το δίπολο;

 

Η παράσταση χρησιμοποιεί το δίπολο δασκάλου – μαθητευόμενου ατόμου προκειμένου να αναδείξει την καθυστέρηση στην διδασκαλική διαδικασία που διέπει το εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας μας. Το «σήμερα» στην Ελλάδα είναι ταυτόσημο του «χθες». Η εκπαιδευτική διαδικασία, οφείλει να είναι η πρωτοπόρος. Κι όμως, έρχεται τελευταία και καταϊδρωμένη. Βγάζει παιδιά, στη πλειοψηφία τους, απογοητευμένα από το δωρεάν αγαθό που λέγεται ΓΝΩΣΗ

 

Θέλετε να δώσετε στην διασκευή αυτού του κειμένου του Ιονέσκο ένα ομαδικό χαρακτήρα ή ένα πολιτικό κατηγορώ;

 

Οποιαδήποτε μορφή επικοινωνίας ή έκφρασης ειναι εν δυνάμει πολιτική. Υπο αυτήν την έννοια λοιπόν και η τέχνη του θεάτρου είναι πολιτική  Όμως δεν είναι η τέχνη της πολιτικής. Άλλο «ανεβάζω ένα πολιτικό έργο», άλλο «κάνω πολιτική». Ειδικά με τη σημερινή ευτελέστατη ερμηνεία του όρου. Εμείς δεν κάνουμε πολιτική. Θέατρο κάνουμε

 

Πόσο σημαντικό είναι το θέατρο στις μέρες μας και ποιος είναι ο σκοπός που πρέπει να υπηρετεί;

Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός πως το θέατρο διερχόταν κρίση και πριν τη χρεοκοπία. Αυτό ίσως κάτι να λέει, ως προς τη επίκαιρη λειτουργία του θεάτρου. Σαφώς το θέατρο είναι σημαντικό. Για δυο λόγους. Πρώτον διότι αυτό που συμβαίνει, είναι ζωντανό και αναπνέει. Πετυχαίνει ή αποτυχαίνει στο τώρα. Γεννιέται και πεθαίνει στο τώρα. Δεύτερον μιλάει στη γλώσσα μας. Τα Ελληνικά. Ακόμα και ξένα έργα, σύγχρονα ή έργα εποχής, δράματα ή κωμωδίες, έρχονται κοντά μας, μέσα από τη γλώσσα μας. Μέσα από μεταφράσεις ή διασκευές στην ελληνική γλώσσα. Όλα έχουν κάτι να πουν. Άλλα λιγότερα, άλλα περισσότερα. Λένε ότι έχουμε πολλές παραστάσεις. Πράγματι έχουμε. Επικρατεί ένας θεατρικός πληθωρισμός. Με την αρνητική έννοια του όρου. Αυτό δημιουργεί ένα σοβαρό πρόβλημα στο κλάδο. Όμως, ως καλλιτέχνης, προτιμώ τα πολλά από το καθόλου. Επί παραδείγματι, θλίβομαι βαθύτατα που ενώ στην Αθήνα έχουμε πλέον των χιλίων παραστάσεων ανά σεζόν, στην επαρχία έχουμε ελάχιστα.

Ταυτότητα παράστασης:

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ

Συμπαραγωγή: Ομάδα 90οC / ΟΔΥΣΣΕΙΑ–ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ / Bios – ExploringUrbanCulture
Μετάφραση / Σκηνοθεσία / Φωτισμοί: Δημήτρης Κομνηνός
Ιστορική Έρευνα / Διασκευή: Ομάδα 90°C
Σκηνογραφική επιμέλεια: Γιώργος Λυντζέρης
Κοστούμια: Μαρίνα Πολυμέρη Atelier
Πρωτότυπη Μουσική / Visuals: Ανδρέας Τρούσσας
Κινησιολογική Επιμέλεια: Πάνος Μεταξόπουλος
Φωτογραφίες: Μάνος Χρυσοβέργης
Make-up / Μαλλιά: Σάλλη Αλ Ταπάς
Βοηθός Σκηνοθέτη: Σεμέλη Παπαοικονόμου

ΔΙΑΝΟΜΗ

Καθηγητής: ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ
Μαθητευόμενο άτομο: JAMESRODI
Υπηρέτρια: ΜΑΡΙΝΑ ΠΟΛΥΜΕΡΗ

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook καθώς και στο Twitter και LinkedIn για να μαθαίνετε πρώτοι όλα τα νέα της επικαιρότητας

Διαβάστε, επίσης: ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΡΕΤΡΟ παλιά τραγούδια με τον Δαυίδ Ναχμία

Tags:

  • Show Comments

Your email address will not be published. Required fields are marked *

comment *

  • name *

  • email *

  • website *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Ads

You May Also Like

Ένα εκ. δισκία του συνθετικού ναρκωτικού captagon, του χαπιού των τζιχαντιστών

Σε 1 εκατομμύριο ανέρχονται τα δισκία του συνθετικού ναρκωτικού captagon που έχουν ανιχνευτεί και κατασχεθεί έως τώρα σε ...

Φωτιά μαίνεται στην Τανάγρα – Μεγάλη κινητοποίηση της Πυροσβεστικής

Συναγερμός έχει σημάνει στις πυροσβεστικές υπηρεσίες της Κεντρικής Ελλάδας μετά τη φωτιά που εκδηλώθηκε ...

Κέρκυρα: Η σχέση με τον Αφγανό, η εξαφάνιση και ο φόνος που χρεώνεται στον πατέρα

Συγκλονισμένη είναι η τοπική κοινωνία της Κέρκυρας από το έγκλημα που αποκαλύφθηκε χθες όταν ...

Αυτός είναι ο ανώμαλος που στα χέρια του μαρτύρησε η Αμερικανίδα βιολόγος [pick’s & vid]

Στη σύλληψη 27χρονου αγρότη που διέμενε στην περιοχή του Μάλεμε προχώρησαν αργά το βράδυ ...

24ωρη απεργία από το Εργατοϋπαλληλικό κέντρο Αθήνας την Τρίτη 24/9

24ωρη απεργία αποφασίστηκε για την Τρίτη 24/09/2019 από το Διοικητικό Συμβούλιο του Εργατοϋπαλληλικού Κέντρου ...

Φωτιά αυτήν την ώρα στον Υμηττό

Πυρκαγιά σε δασική έκταση πλησίον της οδού Γρανικού στην περιοχή του Βύρωνα ενώ έχουν ...